11 KiB

Raw Permalink Blame History

Sonnet Uygulama Promptu — Bileşik Tipler Runtime'ı (ADR-020…024)

Bu dosya bir devir teslim promptu. Opus ile yapılan mimari oturumda 5 karar alındı (ADR-020…024). Bu plan o kararları koda döker. Kararları yeniden sorma — uygula. İletişim Türkçe; commit sonu Co-Authored-By: Claude Opus 4.8 <noreply@anthropic.com>; dal 0.1.0.

0. Nerede kaldık (bağlam)

Bu oturumda kilitlenen mimari kararlar (tümü docs/adr-frontend-analiz.md):

ADR	Karar (özet)
020	Primitive (`int`/`float`/`bool`) = değer; bileşik (`struct`/`array`/`string`) = referans (JS/Java/C# modeli). "Pointer yok" = kullanıcıya `&`/`` sözdizimi* yok; runtime referansı kullanır.
021	Null güvenliği: varsayılan non-null; nullable açıkça `Type?`. Akış-duyarlı null analizi (compile-time, runtime sıfır). `a!` = runtime-kontrollü iddia.
022	GC: basit taşımasız, stop-the-world, deterministik mark-sweep. Nesne modeli baştan GC-hazır (header + kök sayımı + çocuk sayımı). v1: toplama YOK. `shared_ptr`'ı kalıcı sahiplik modeli YAPMA.
023	`==`: primitive değer; referans (struct/array) kimlik (aynı nesne); string içerik. Derin eşitlik asla `==`'e bağlanmaz → ayrı `deepEquals()`.
024	String = immutable değer-tipi, iç temsil UTF-8. `s+"x"` yeni string üretir; `==` içerik.

Açık mimari borç: #56 (döngüsel referans → mark-sweep GC v2). Şimdilik toplama yok, bilinçli.

Mevcut kod durumu:

int-only pipeline uçtan uca çalışıyor (examples/fibonacci.sqt).
src/vm/value.hpp → Value = { ValueKind kind; int intValue; std::string stringValue; }. String inline (immutable olduğu için yeterli — taşıma zorunlu değil).
src/ir/ → 3-adresli IR, slot tabanlı. instruction.hpp, ir_generator.cpp, ir_program.hpp.
src/vm/interpreter.cpp → bytecode yorumlayıcı döngü. call_frame.hpp çağrı çerçevesi.
struct/array: parser + semantik var, IR/VM codegen YOK.

1. İlk görev — GC-hazır nesne modeli + ARRAY runtime (dikey dilim)

Neden array, string değil: string zaten immutable-değer olarak inline çalışıyor; asıl kararları (referans semantiği + GC-hazır nesne modeli + kimlik eşitliği) doğrulayan ilk gerçek referans-tipi array'dir. Bu görev, struct'ın da oturacağı temeli atar.

KAPSAM DIŞI (bu görevde YAPMA — sonraki görevler)

❌ Gerçek çöp toplama (mark-sweep). ADR-022 v1 = toplama yok. Sadece header + all-objects listesi + kök-sayımı kancasını kur.
❌ Tam null akış-analizi (ADR-021). int[]? parse edilebilir ama flow-narrowing bu görevde değil.
❌ struct codegen, string UTF-8 cilası, builder. Ayrı görevler (Bölüm 2).
❌ shared_ptr ile nesne sahipliği. Düz Object* + intrusive liste.

Adım 1.1 — Nesne modeli temeli (`src/vm/object.hpp` veya benzeri)

enum class ObjectType { Array /*, Struct, String (ileride) */ };

struct Object {
    ObjectType type;
    bool       marked = false;   // mark-sweep için (v2); şimdilik kullanılmaz
    Object*    next   = nullptr;  // intrusive "tüm nesneler" listesi (mark-sweep tarayışı için)
};

Bir Heap/allocator: Object* allocate(...) her yeni nesneyi next zincirine ekler. Free yok (v1). Yıkıcıda/process exit'te toptan bırak.
Kök sayımı kancası: VM'in operand stack + frame local'leri + global slot'lar üstünden referansları gezebileceği bir yol bırak (şimdilik imza/TODO yeterli; içini doldurmak v2). // TODO(#56): mark-sweep kök taraması buradan ile işaretle.

Adım 1.2 — `Value`'yu referans taşıyacak şekilde genişlet (`src/vm/value.hpp`)

ValueKind'a Ref ekle (array/struct nesnelerine Object*).
Value'ya Object* ref = nullptr; alanı + static Value fromRef(Object*).
Nil kind ekle (ADR-021 null: Type? null değeri ve referans varsayılanı).
isTruthy/toString/typeName'i yeni kind'lar için genişlet.
String inline kalsın (ValueKind::String), dokunma.

Adım 1.3 — ArrayObject

struct ArrayObject : Object {           // type = ObjectType::Array
    std::vector<Value> elements;        // homojen (int[] → hepsi Int)
};

Array literali ([1,2,3] — parser'ın mevcut sözdizimini doğrula, Bölüm 4'e bak) → ArrayObject tahsis, elements doldur, Value::fromRef ile slot'a koy.

Adım 1.4 — IR opcode'ları + IR üreteci

ARRAY_NEW (literal/boyuttan array oluştur), ARRAY_GET dest, arr, idx, ARRAY_SET arr, idx, val, ARRAY_LEN dest, arr. (instruction.hpp + üreteç.)
Referans semantiği: array bir fonksiyona geçince/atanınca Value (içindeki Object*) kopyalanır ama nesne paylaşılır → func(arr) içindeki ARRAY_SET çağıranı etkiler. (Bu, kararın doğrulandığı kritik testtir.)
== (ADR-023): array'de kimlik → iki Value'nun ref'i aynı Object* mı? (İçerik DEĞİL.) Mevcut EQ opcode'unu tip-bazlı dallandır veya REF_EQ ekle.

Adım 1.5 — Sınır kontrolü (kafes felsefesi)

ARRAY_GET/ARRAY_SET index sınır dışıysa → temiz runtime hatası (sessiz UB değil). saQut "cage" — koruma şart.

Doğrulama (golden test — `tests/` veya `examples/`)

func degistir(int[] a) {
    a[0] = 99;
}
func main() {
    int[] x = [1, 2, 3];
    degistir(x);
    print(x[0]);          // 99  ← referans semantiği (ADR-020)
    int[] y = x;
    print(y == x);        // true ← kimlik (aynı nesne, ADR-023)
    int[] z = [1, 2, 3];
    print(z == x);        // false ← içerikçe aynı ama farklı nesne
    print(x[1]);          // 2
    // x[5] → runtime sınır hatası
}

saqut run ile beklenen çıktı doğrulanmalı. saqut ir çıktısı yeni opcode'ları göstermeli.

2. Sonraki görevler (sıralı — ilk görev bitince)

Struct runtime. Alanlar (isimli), StructObject : Object { std::vector<Value> fields; }. struct Node { Node next; } artık meşru (referans → sonlu boyut). E010 revizyonu: referansla tutulan struct alanı için döngü artık hata DEĞİL (ADR-020). Bu görev #56'yı canlı hale getirir (döngü kurulabilir, henüz toplanmaz).
String cilası (ADR-024). İçerik =='i doğrula; UTF-8 çok-baytlı pass-through ("şğü" concat+print bozulmasın); bayt-uzunluğu vs karakter ayrımını açık API olarak işaretle. (İstege bağlı: string'i de Object modeline taşıyıp intern et — zorunlu değil.)
Null akış-analizi (ADR-021 — REVİZE). Ayrı frontend görevi: Type? tip sistemi + T <: T? atama kuralı + katı operand kuralı + akış-duyarlı narrowing (nested if + sıralı guard + &&). ⚠️ a!/??/?. YASAK — null yalnızca görünür if ile aklanır. T? üstünde doğrudan erişim → derleme hatası. Frontend kesin çözer (backend yeniden analiz etmez). Detay: TODO Bölüm "SIRADAKİ İŞ" + ADR-021.
Hata yönetimi (ADR-025, #57). Struct-tabanlı yakalanabilir hata (Swift-tarzı):
- Önkoşul: IR'a satır tablosu (komut index → kaynak konum) — stacktrace için. Şu an taşıyor mu doğrula.
- Standart built-in struct Error { int line; int char; string message; string trace; string code; }.
- Klasik try { ... } catch (e) { ... } bloğu (unwind + en yakın handler'a zıpla); catch (e) → e : Error. throw ile kullanıcı da kaldırır.
- Runtime null-deref (NPE analoğu), array OOB, /0, a! patlaması → yakalanabilir hata; message/code = derleyicinin W/E kataloğu.
- UNCHECKED (Java/C#/JS usulü): fonksiyon işaretlenmez (noexcept/constexpr tarzı YOK), çağrıda try f() YOK. İmza-işaretli Swift/Zig modeli KULLANMA.
- Stacktrace = frame stack'ten en içten dışa; insan + JSON; deterministik (adım indeksi/replay handle).
float/double (#44). Bağımsız; Value::Float + FADD… opcode + tip denetleyici.
mark-sweep GC v2 (#56). Adım 1.1'de bırakılan header+kök kancası üstünde aç.

3. Uyman gereken kararlar (sorma, uygula)

Referans semantiği: bileşik = paylaşılan nesne; primitive = kopya (ADR-020).
Array/struct == = kimlik; string == = içerik (ADR-023).
Nesne modeli GC-hazır ama v1 toplama YOK (ADR-022); shared_ptr sahiplik modeli kurma.
Sınır kontrolü + temiz runtime hataları (kafes felsefesi).
Erken soyutlama yok: önce çalışan dikey dilim, framework sonra (CLAUDE.md ilkesi).

4. Bloklamayan açık noktalar (ilk göreve engel değil — gerekirse Opus'a sor)

Array literal sözdizimi: parser'da [1,2,3] mi {0,1,2} mi kabul ediliyor? Mevcut parser'ı doğrula; tutarsızsa [...] tercih (tip int[]). Karar gerekirse işaretle.
Array sabit-boyut mu büyüyebilir mi: readme "dinamik" der; ilk görevde literal+indeks yeter, büyütme API'si (push/len) sonra.
int[] non-null varsayılan (ADR-021) → int[] a; init zorunlu; nullable int[]?.
#42 (cast modeli) ve #41 (stdlib politikası) henüz karara bağlanmadı — ilk görevi bloklamaz; sıraları gelince Opus ile.

5. Özet — tek cümle

GC-hazır basit nesne modelini kur (header + all-objects listesi, toplama yok), Value'ya referans (Ref) + Null ekle, array'i referans semantiği + kimlik == + sınır kontrolüyle uçtan uca çalıştır; struct ve null-analizi sonraki görevler.

6. ⚠️ TERMİNOLOJİ KİLİDİ — isimleri değiştirme/icat etme

Bu oturumda null yerine nil yazıldı; bu tür sapmalar olmamalı. Anlaşılan isimler aynen kullanılır. İsmi belirsiz bir şeyle karşılaşırsan icat etme — Opus'a sor.

Kavram	DOĞRU	YANLIŞ (kullanma)
Null anahtar sözcüğü / literal	`null`	~~`nil`~~, ~~`none`~~, ~~`void`~~
Nullable tip işareti	`Type?` (ör. `int?`, `Node?`)	~~`Optional<T>`~~, ~~`Type \| null`~~
Non-null iddiası / elvis / safe-call	YASAK — `if` narrowing kullan	~~`a!`~~, ~~`a ?? x`~~, ~~`a?.f`~~ (ADR-021 revize)
Array literal	`[1, 2, 3]`	~~`{1,2,3}`~~
Array tip	`int[]`	~~`array<int>`~~, ~~`[]int`~~
Hata tipi	`Error` (`{line,char,message,trace,code}`)	~~`Exception`~~, ~~`Err`~~
Hata kaldırma / yakalama	`throw` / `try` / `catch`	~~`raise`~~, ~~`rescue`~~
Fonksiyon	`func`	~~`fn`~~, ~~`function`~~, ~~`def`~~
C++ ValueKind null'u	`ValueKind::Null`	~~`Nil`~~

Genel kural: ADR'lerde/handoff'ta yazan tam ismi kullan. Yeni bir isim gerekiyorsa ve ADR'de yoksa, kendin karar verme — TODO'ya not düş veya Opus'a sor. Kod identifier'ları İngilizce (dil sözdizimi), yorum/commit Türkçe.

11 KiB Raw Permalink Blame History Unescape Escape